Η ενασχόληση με τον αθλητισμό για πολλούς είναι κάτι παραπάνω από απλά ένα χόμπι. Συχνά μικροί και μεγάλοι αφιερώνουμε ένα μεγάλο μέρος της καθημερινότητάς μας στην άσκηση και πολλές φορές ασχολούμαστε με το αγαπημένο μας άθλημα είτε επαγγελματικά είτε ακόμα και σε επίπεδο πρωταθλητισμού. Για καλύτερα αποτελέσματα ωστόσο, η διατροφή αποτελεί σημαντικό κομμάτι, ιδιαίτερα για τους αθλητές, οι οποίοι χρειάζεται να βλέπουν την απόδοσή τους να ανεβαίνει αποτελεσματικά και φυσικά όσο πιο υγιεινά γίνεται.

   Η χρήση διατροφικών συμπληρωμάτων είναι αρκετά διαδεδομένη ανάμεσα στους αθλητές και αποσκοπεί στην καλύτερη διατροφική κατάσταση και λειτουργία του οργανισμού και συχνά στην αλλαγή της σύνθεσης του σώματος. Κυκλοφορούν σε διάφορες μορφές π.χ. χάπια, ζελέ, σκόνες, σταγόνες, ενεργειακά ποτά ή αναβράζοντα δισκία και στόχος τους είναι η βέλτιστη αθλητική απόδοση. Ο ανταγωνισμός στον αθλητισμό συχνά είναι τόσο μεγάλος που όλοι θέλουν να επωφεληθούν από συμπληρώματα. Ποιο είναι όμως το καταλληλότερο για τον καθένα;

   Οι επιλογές είναι τόσες πολλές και προκειμένου να επιλέξει κανείς συνετά χρειάζεται σωστή πληροφόρηση. Γι’ αυτό συγκεντρώσαμε εδώ τις πιο γνωστές και αξιόπιστες κατηγορίες αθλητικών συμπληρωμάτων, ώστε να γίνει η επιλογή σας πιο εύκολη:

Α. Συμπληρώματα που συμβάλλουν στο μεταβολισμό της ενέργειας

   Energy drinks

   Τα ενεργειακά ποτά είναι παράγοντας κλειδί κατά την έντονη και παρατεταμένη άσκηση. Περιέχουν υδατάνθρακες και ηλεκτρολύτες. Οι υδατάνθρακες αποτελούν άμεση πηγή ενέργειας για τον οργανισμό και η παρουσία τους στα energy drinks  αποτρέπει την εξάντληση του μυϊκού γλυκογόνου. Οι ηλεκτρολύτες από την άλλη είναι ανόργανα μέταλλα, όπως νάτριο, κάλιο, ασβέστιο, μαγνήσιο κ.ά. και επηρεάζουν την ενυδάτωση του οργανισμού, τη λειτουργία των μυών και συμβάλλουν στην αναπλήρωση των όσων χάνονται με την εφίδρωση.

   Οκτακοζανόλη   

   Η οκτακοζανόλη είναι μια αλκοόλη που συναντάται φυσικά σε αρκετές τροφές, π.χ. στο έλαιο του φύτρου σιταριού, στο σπανάκι, στη ζάχαρη από ζαχαροκάλαμο. Βοηθάει τον οργανισμό να χρησιμοποιεί πιο αποτελεσματικά το οξυγόνο κατά την άσκηση, με αποτέλεσμα να αυξάνεται η αθλητική απόδοση. Επίσης, εμποδίζει τη συσσώρευση γαλακτικού οξέως, ενώ αυξάνει την ικανότητα του οργανισμού να αποθηκεύει το γλυκογόνο στους μύες. Το γλυκογόνο αποτελεί άμεση πηγή ενέργειας κατά την άσκηση. Η εξάντλησή του έχει σαν αποτέλεσμα το σώμα να αρχίσει να διασπάει πρωτεΐνες από τον μυϊκό ιστό, κάτι που οδηγεί σε κόπωση και μυαλγία.

   D-Ριβόζη

   Η D ριβόζη είναι ένας υδατάνθρακας – βασικό συστατικό του DNAκαι του RNA. Είναι πολύ σημαντική για την παραγωγή ενέργεια στο κύτταρο και κατ’ επέκταση σε όλο τον οργανισμό. Μελέτες σε αθλητές έδειξαν ότι η παροχή D-ριβόζης στα καταπονημένα μυϊκά κύτταρα είχε σαν αποτέλεσμα την γρήγορη επαναφορά των επιπέδων ενέργειας στα φυσιολογικά. Βοηθάει επίσης και τον καρδιακό μυ, γι’ αυτό και συστήνεται και σε άτομα με καρδιακά προβλήματα.

   Κρεατίνη

   Η κρεατίνη  έκανε για πρώτη φορά την εμφάνισή της στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Βαρκελώνης, το 1992 και έκτοτε έχει χρησιμοποιηθεί ευρέως από πολλούς επιτυχημένους αθλητές. Η μεγαλύτερη συγκέντρωσή της στο σώμα βρίσκεται στους μύες, κυρίως με τη μορφή της φωσφοκρεατίνης. Συνήθως, χρησιμοποιείται σαν πηγή ενέργειας σε αθλήματα ταχύτητας και δύναμης και έχει αποδειχθεί η θετική της δράση σε ασκήσεις υψηλής έντασης.

Β. Συμπληρώματα που συμβάλλουν στην αύξηση της μυϊκής μάζας

   Πρωτεΐνες

   Πολλοί αθλητές καταναλώνουν πρωτεϊνούχα σκευάσματα με στόχο την αύξηση της μυϊκής μάζας και της δύναμης. Οι πρωτεΐνες χρησιμοποιούνται συχνά στα αθλήματα δύναμης π.χ. άρση βαρών και στο bodybuildingγια αύξηση του μυϊκού ιστού, αλλά και στα αθλήματα αντοχής προκειμένου να αναπληρωθούν όσες καταναλώθηκαν από τον οργανισμό κατά τη διάρκεια της άσκησης.

   Τα διάφορα πρωτεϊνούχα σκευάσματα περιέχουν ποικιλία αμινοξέων όπως αλανίνη, αργινίνη, κυστεΐνη, σερίνη κ.ά. , τα οποία εκτός από δομικά συστατικά των πρωτεϊνών, προστατεύουν το νευρικό σύστημα και συμβάλλουν στη σύνθεση των ενζύμων.

   Ωστόσο, η λήψη πρωτεϊνών θέλει αρκετή προσοχή προκειμένου να αποφευχθεί η υπερκατανάλωση. Οι περισσότεροι ερευνητές συνιστούν μια πρόσληψη ίση με 1,6g/kgσωματικού βάρους, διαφορετικά η υπερβολική κατανάλωση μπορεί να οδηγήσει σε αφυδάτωση και προβλήματα στα νεφρά.

   Tribulus

   Το Tribulus terrestris είναι ένα βότανο που χρησιμοποιείται εδώ και πολύ καιρό για αύξηση της μυϊκής μάζας και της παραγωγής τεστοστερόνης. Πιο συγκεκριμένα, αν και δεν περιέχει ορμόνες, βοηθάει στην παραγωγή ορμονών και υποστηρίζει το αναπαραγωγικό σύστημα στους άντρες, γι’ αυτό συχνά χρησιμοποιείται και για βελτίωση της γονιμότητας. Επειδή ενεργοποιεί την έκκριση τεστοστερόνης, συμβάλλει στην αύξηση της μυϊκής μάζας και της δύναμης και για το λόγο αυτό χρησιμοποιείται από την ελίτ των αθλητών σε όλο τον κόσμο!

Γ. Συμπληρώματα που βοηθούν στη βελτίωση της υγείας

   Spirulina

   Η spirulina  θεωρείται superfood, καθώς περιέχει πληθώρα θρεπτικών συστατικών σε πολύ μικρό όγκο. Πιο συγκεκριμένα, περιέχει πρωτεΐνες σε ποσοστό 55-70% – το μεγαλύτερο ποσοστό γνωστό έως σήμερα. Χρησιμοποιείται συχνά από αθλητές, καθώς τονώνει τον οργανισμό, προσφέροντάς του πολύτιμα θρεπτικά συστατικά και καταπολεμά την κούραση. Έχει λίγες θερμίδες και υψηλό ποσοστό σε φαινυλαλανίνη, με αποτέλεσμα να μειώνεται το αίσθημα πείνας και να μπορούν έτσι οι αθλητές να έχουν πιο έντονη σωματική δραστηριότητα. Γι’ αυτό η χρήση της είναι διαδεδομένη κατά τη διάρκεια προπονήσεων.

   Βασιλικός πολτός

   Ο βασιλικός πολτός αποτελεί ένα μοναδικό προϊόν, πλούσιο σε αμινοξέα, βιταμίνες και ιχνοστοιχεία. Σε πολύ μικρή μόνο δόση παρέχει ενέργεια στον οργανισμό, ικανή να βοηθήσει ακόμα και καταβεβλημένους οργανισμούς. Εξαιρετική επιλογή για πολλούς αθλητές που θέλουν να ενισχύσουν την ενέργειά τους και να τονώσουν το ανοσοποιητικό τους σύστημα. Χαρακτηριστικό του βασιλικού πολτού είναι επίσης ότι αυξάνει την όρεξη, κάτι που επιδιώκουν πολλοί αθλούμενοι.

   ZMA

   Το ZMA  είναι ένας συνδυασμός ψευδαργύρου, μαγνησίου και βιταμίνης B6. Βοηθάει σε αύξηση της μυϊκής δύναμης και του όγκου. Έχει βρεθεί ότι οι αθλητές έχουν χαμηλά επίπεδα αυτών των θρεπτικών συστατικών, εξαιτίας της υπερβολικής εφίδρωσης και της ανεπαρκής πρόσληψης από την τροφή. Όμως, η ανεπάρκεια σε ψευδάργυρο μπορεί να μειώσει την αθλητική απόδοση και τα επίπεδα τεστοστερόνης και να επηρεάσει το ανοσοποιητικό και τη νεφρική λειτουργία. Επίσης, ο ψευδάργυρος παίζει σημαντικό ρόλο στην πρωτεϊνική σύνθεση και στην κυτταρική λειτουργία.

   Αντίστοιχα, το μαγνήσιο συμμετέχει σε παραπάνω από 300 μεταβολικές λειτουργίες. Είναι απαραίτητο για γερά οστά, μυϊκές συσπάσεις (αποφεύγονται τεντωμένοι μύες και κράμπες), φυσιολογικό ύπνο, υγιές ανοσοποιητικό και νευρικό σύστημα και ισορροπία ηλεκτρολυτών στο σώμα

   Γλουταμίνη

   Η LΓλουταμίνη είναι το αμινοξύ που βρίσκεται σε μεγαλύτερες ποσότητες στους μύες. Έρευνες έχουν δείξει ότι τα επίπεδά της μειώνονται σημαντικά μετά από παρατεταμένη άσκηση. Επίσης, συχνά αθλητές που πάσχουν από χρόνια κόπωση, εξαιτίας υπερπροπόνησης εμφανίζουν χαμηλά επίπεδα γλουταμίνης. Έτσι, είναι σήμερα αρκετά διαδεδομένη μεταξύ των αθλητών στην προσπάθειά τους να μειώσουν τον μυϊκό καταβολισμό και να αυξήσουν τη σύνθεση νέου μυϊκού ιστού.

   Επιπλέον, η γλουταμίνη είναι πολύ σημαντική για την υγεία του γαστρεντερικού, καθώς συμβάλλει στην ανάπλαση και προστασία του εντερικού βλεννογόνου. Με αυτό τον τρόπο επιτυγχάνεται καλύτερη απορρόφηση των θρεπτικών συστατικών και άρα καλύτερη διατροφική κατάσταση. Έτσι ενισχύεται και το ανοσοποιητικό και αυξάνεται η αντοχή στις μολύνσεις.

   Η επιλογή συμπληρώματος για αθλητική διατροφή δεν είναι μια εύκολη διαδικασία. Συχνά, πρέπει κανείς να δοκιμάσει αρκετά πριν βρει αυτό που ταιριάζει στον οργανισμό του. Ευτυχώς, η τεχνολογία και η επιστήμη σήμερα έχει προχωρήσει πολύ και υπάρχει μεγάλη ποικιλία σκευασμάτων που μπορούν να βοηθήσουν όχι μόνο στην αύξηση της απόδοσης, αλλά και σε καλύτερη συνολική υγεία!