Οι υδατάνθρακες αποτελούν τη βάση της παραδοσιακής μεσογειακής διατροφής. Παρά την υψηλή διατροφική τους αξία, τα τελευταία χρόνια ακούγονται πολλά όσον αφορά την αξία τους στην υγεία και το ρόλο που διαδραματίζουν στην απώλεια βάρους. Ποια είναι όμως η αλήθεια γύρω από τους υδατάνθρακες και τι μύθοι κρύβονται γύρω από τις εμπορικές δίαιτες;

Οι υδατάνθρακες παχαίνουν.

Μύθος. Αυτό ο μύθος προέκυψε όταν έγιναν δημοφιλείς και εμπορικές ορισμένες δίαιτες πολύ χαμηλές σε υδατάνθρακες (Atkins). Εάν και πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι δίαιτες χαμηλές σε υδατάνθρακες είναι βραχυπρόθεσμα πιο αποτελεσματικές όσον αφορά την απώλεια βάρους, μακροπρόθεσμα τόσο οι δίαιτες χαμηλές σε υδατάνθρακες όσο και αυτές χαμηλές σε λίπος φαίνεται να είναι το ίδιο αποτελεσματικές. Συγκεκριμένα έχει φανεί πως η κατανάλωση δημητριακών ολικής άλεσης έχει συνδεθεί με απώλεια βάρους αλλά και με μικρότερο κίνδυνο αύξησης βάρους μακροπρόθεσμα. Αυτό που έχει σημασία είναι το σύνολο της ενέργειας που λαμβάνεται μέσα στην ημέρα(θερμίδες) και όχι τόσο η επιμέρους ανάλυση των μακροθρεπτικών συστατικών (υδατάνθρακες, πρωτεΐνες, λίπος).

Μακροχρόνια δίαιτες χαμηλές σε υδατάνθρακες δεν είναι υγιεινές.

Αλήθεια. Παρόλο που οι δίαιτες χαμηλές σε υδατάνθρακες φαίνεται πως βελτιώνουν σημαντικά ορισμένους δείκτες του μεταβολικού συνδρόμου, όπως λιπίδια του αίματος και ινσουλινοευαισθησία, από μετα-αναλύσεις προκύπτει πως μακροπρόθεσμα δε μειώνεται ο καρδιαγγειακός κίνδυνος και η θνησιμότητα, ενώ πολλές φορές παρατηρήθηκε το ακριβώς αντίθετο αποτέλεσμα. Ο λόγος είναι πως η μείωση των υδατανθράκων συνεπάγεται αύξηση συνήθως των ζωϊκών πρωτεϊνών και του λίπους , ενώ ταυτόχρονα μειώνεται η πρόσληψη φυτικών ινών και ιχνοστοιχείων.

Μόνο τα ψωμί και τα σιτηρά περιέχουν υδατάνθρακες.

Μύθος. Οι περισσότεροι πιστεύουν πως οι υδατάνθρακες κρύβονται μόνο πίσω από το ψωμί, το ρύζι, τις πατάτες και τα δημητριακά, με αποτέλεσμα να δημιουργείται ένας αδικαιολόγητος φόβος όσον αφορά την κατανάλωση αυτών των τροφίμων. Ωστόσο υδατάνθρακες κρύβονται σε πολλά υγιεινά τρόφιμα της καθημερινότητας όπως φρούτα, λαχανικά, γαλακτοκομικά ή τυροκομικά προϊόντα. Οπότε, μην περιορίζεται άδικα τα σιτηρά και τα δημητριακά από τη διατροφή σας αντικαθιστώντας τα με σαλάτες και φρούτα, καθώς σημασία δεν έχει η ποσότητα αλλά η ποιότητα των υδατάνθράκων που καταναλώνετε.

Η ένδειξη «χωρίς ζάχαρη» δε σημαίνει ότι δεν περιέχει υδατάνθρακες.

Αλήθεια. Ένα από τα επικοινωνιακά κόλπα των εταιρειών τροφίμων είναι η χρήση ορισμένων εκφράσεων που ενδεχομένως, εάν δε γνωρίζει κάποιος, μπορεί να τον παραπλανήσουν. Η ένδειξη ότι ένα τρόφιμο δεν περιέχει ζάχαρη, δε σημαίνει ότι δεν περιέχει υδατάνθρακες ή απλά φυσικά σάκχαρα, αλλά ότι δεν έχει γίνει προσθήκη ζάχαρης κατά το στάδιο παρασκευής του τροφίμου. Πολλές φορές συγχέεται ό όρος ζάχαρη με τον όρο απλά σάκχαρα. Όντως, η ζάχαρη αποτελεί έναν απλό υδατάνθρακα, ωστόσο, υπάρχουν και φυσικά απλά σάκχαρα, κυρίως μέσα στα φρούτα, τα λαχανικά και τα ραφιναρισμένα προϊόντα.

Τα δημητριακά ολικής άλεσης δεν μπορούν να αποτελούν επιλογή ενός ατόμου που θέλει να ελέγξει το σάκχαρό του.

Μύθος. Παρόλο που οι υδατάνθρακες αποτελούν το κλειδί στη ρύθμιση του σακχαρώδη διαβήτη, η κατανάλωση ολικής άλεσης προϊόντων ευνοεί τη γλυκαιμική ρύθμιση και σχετίζεται και με μικρότερο κίνδυνο εμφάνισης σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2. Συγκεκριμένα τα προϊόντα ολικής άλεσης έχουν μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες και χαμηλότερο γλυκαιμικό δείκτη, με αποτέλεσμα να οδηγούν σε σταδιακή αύξηση των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα και καλύτερη ρύθμιση. Οι υδατάνθρακες θα πρέπει να υπάρχουν σε επαρκή ποσότητα καθημερινά μέσα στη διατροφή, απλώς θα πρέπει να καταμερίζονται σωστά ώστε να διευκολύνουν τη ρύθμιση ενός ατόμου με διαβήτη.

   Συμπερασματικά θα λέγαμε πως οι υδατάνθρακες, όπως και όλα τα στοιχεία της φύσης, δεν είναι ούτε καλοί ούτε κακοί. Αυτό που καθορίζει το κατά πόσο θα μας ωφελήσουν, έχει να κάνει κυρίως με την ποιότητα των υδατανθράκων (απλοί ή σύνθετοι) που καταναλώνεται και τη διατροφική πηγή και αξία αυτών (φυτικές ίνες, βιταμίνες, μέταλλα, διαλυτότητα στο έντερο κ.α.).

   Στο Vita4you μπορείτε να βρείτε μεγάλη ποικιλία σε δημητριακά και ζυμαρικά.